Czym jest lipodemia, jak ją rozpoznać i leczyć? Rozmowa z chirurgiem Korneliuszem Wójcikiem

Czym jest lipodemia, jak ją rozpoznać i leczyć? Rozmowa z chirurgiem Korneliuszem Wójcikiem

Czy to, co od lat nazywasz „taką swoją urodą”, może być chorobą? Dlaczego uda nie chudną mimo diety i ćwiczeń, a siniaki pojawiają się po lekkim uderzeniu? W najnowszym odcinku podcastu Well Be Stories gościem Alicji Sękowskiej jest Korneliusz Wójcik — lekarz, specjalista chirurgii plastycznej. Na co dzień operuje pacjentki z lipodemią, czyli obrzękiem tłuszczowym,  pracuje także w szpitalu. Tłumaczy, dlaczego tę przewlekłą chorobę tak łatwo pomylić z otyłością, cellulitem czy obrzękiem limfatycznym.

Posłuchaj rozmowy o lipodemii

Korneliusz Wójcik w podcaście Well Be Stories opisuje, jak odróżnić lipodemię od otyłości, cellulitu i obrzęku limfatycznego oraz jaką rolę odgrywają hormony, dieta niskowęglowodanowa i kompresjoterapia. Mówi też o tym, kiedy w grę wchodzi liposukcja ud albo wycięcie nadmiaru skóry i dlaczego przygotowanie do zabiegu trwa nawet rok.

Gość nie obiecuje cudów: podkreśla, że lipodemia jest chorobą przewlekłą, a medycyna może poprawić komfort życia, ale nie daje gwarancji trwałego wyleczenia. Równie ważne są wątki, o których mówi się rzadziej: frustracja kobiet, które latami słyszą „schudnij”, dezinformacja wokół choroby i presja idealnego wyglądu.

Czym jest lipodemia?

Lipodemia (inaczej lipedema) to przewlekłe i symetryczne gromadzenie tkanki tłuszczowej (tzw. obrzęk tłuszczowy lub lipidowy), najczęściej w nogach, rzadziej w ramionach. Choroba może w dużym stopniu wpływać na zdrowie, samopoczucie i jakość życia kobiet.

— Lipodemia to choroba, która powoduje odkładanie patologicznego tłuszczu w niektórych częściach ciała. Zazwyczaj to jest dół, czyli nogi. Łydki, nie obejmuje często stóp. Czasami zdarzają się ramiona. Jest to choroba, która czasami jest mylona z otyłością.

Co powoduje lipodemię i w jakim wieku może się pojawić?

Przyczyny lipodemii nie są do końca poznane. Lekarz wskazuje na możliwe podłoże genetyczne i hormonalne, a także znaczenie diety i stylu życia. Choroba może ujawnić się w różnym wieku. Pierwsze objawy mogą pojawić się u młodej dziewczyny, ale też u dojrzałej kobiety, na przykład po porodzie lub przy zaburzeniach endokrynologicznych. Gość zaznacza, że nie ma tu jednej reguły, która wskazywałaby początek choroby.

— Podłoże choroby może być genetyczne, hormonalne, też dietowe. Dotyczyć może i młodszych i starszych. To nie jest powiedziane, że ona ma początek, dajmy na to w około 20 roku życia. Może pojawić się po ciąży, może pojawić się razem z zaburzeniami endokrynologicznymi.

Jakie są pierwsze objawy lipodemii?

Typowe objawy lipodemii to wyraźna dysproporcja między górną a dolną częścią ciała, szybciej pojawiające się siniaki, ból oraz trudności z doborem ubrań. Kobiety często latami nie wiedzą, że mierzą się z chorobą. Chodzą do lekarzy, skarżą się na siniaki, słyszą „schudnij” albo „zrób coś z tymi nogami”. Dopiero po czasie okazuje się, że problem ma nazwę. Gość przytacza słowa pacjentek, które opisują swoje ciało jako złożone z dwóch niedopasowanych części. Na co dzień przekłada się to na kłopoty z kupowaniem sukienek i odzieży.

— Często pacjentki przychodząc do mnie, mówią mi: doktorze, to jest tak, jakby mi ten dół doklejono do góry i czuję się, jakbym była złożona z dwóch kawałków, że to troszkę nie pasuje. Mówią: tu jestem mniejsza, na dole jestem większa.

Czy lipodemia boli?

Tak, obrzęk tłuszczowy zwykle boli: to ból rozpierania, najbardziej odczuwalny przy siedzeniu. To jedna z cech, która według gościa pomaga odróżnić lipodemię od innych schorzeń. Ból wynika z tego, że nabrzmiałe, zwłókniałe komórki tłuszczowe rozpierają skórę. Dyskomfort nasila się, gdy dłużej siedzimy w jednej pozycji. Wójcik zaznacza, że pacjentki często nie mówią o nim lekarzom i zrzucają go na wagę albo obcisłe spodnie.

— Obrzęk tłuszczowy boli. To jest zazwyczaj ból rozpierania, tak jak siedzimy. Po prostu te nabrzmiałe, włókniałe komórki tłuszczowe, rozpierają skórę. Tak jest uczucie bólu.

Dlaczego o lipodemii mówi się dopiero od niedawna?

Temat nagłośniono w ostatnich latach, najpierw w Niemczech, skąd razem z promowaniem diety niskowęglowodanowej trafił do Polski. Wcześniej wiele kobiet żyło w przekonaniu, że to po prostu „ich uroda”. Gość tłumaczy, że to efekt zmiany stylu życia i poszukiwania idealnej sylwetki: coraz więcej osób stosuje dietę i ćwiczy, a mimo to nie osiąga wymarzonego efektu. Podkreśla jednocześnie, że temat wciąż nie jest szeroko znany, choć dotyczy zdrowia, a nie tylko wyglądu.

— W Niemczech były duże kampanie, promowanie diety niskowęglowodanowej, która pomaga, no i jakby z racji bliskości to też przyszło do Polski.

Czy lipodemia to choroba, czy tylko problem estetyczny?

Lipedema to choroba, która wiąże się z bólem, siniakami, nierównościami skóry i komplikacjami, a w skrajnych przypadkach z trudnościami w chodzeniu — choć wiele osób postrzega lipodemię jak kwestię urody.

Korneliusz Wójcik zwraca uwagę, że choroba często jest niezależna od diety: normalne odżywianie może u osoby z tą tendencją prowadzić do rozrostu tłuszczu, a u innych nie. Wylicza konkretne problemy, od siniaków po nawisy utrudniające poruszanie się. W jego ocenie nie ma więc mowy o samym wyglądzie.

— Ja uważam, że to jest choroba. Są problemy z siniakami. Tak naprawdę ona jest często niezależna od diety, bo normalna dieta może spowodować rozrost tego tłuszczu, gdzie u człowieka bez tej tendencji to nie spowoduje. Niesie ze sobą też komplikacje. Ból. Nierówności, czasami nawisy wręcz uniemożliwiające chodzenie.

Dlaczego tłuszcz w lipodemii nie „spala się” przy diecie?

Patologiczny tłuszcz ma inną fizjologię niż zwykły, dlatego przy odchudzaniu kobiety chudną z innych miejsc, ale nie z ud. To jedna z najważniejszych informacji dla pacjentek, które „zrobiły wszystko” i nie widzą efektów.

Gość przypomina, że restrykcyjna dieta często zmniejsza biust czy twarz, a problematyczne partie ciała zostają bez zmian. Dodaje, że tłuszcz w lipodemii zachowuje się inaczej, a lekarze wciąż nie znają wszystkich mechanizmów. Posługuje się obrazowym porównaniem, którym tłumaczy to swoim pacjentkom.

— Ten tłuszcz jest trochę inny. On ma swoją inną fizjologię. Jest jak gąbka dla cukrów. Że jak jemy coś słodkiego, to mentalnie ten tłuszcz to chłonie i się rozrasta.

Jakie problemy zdrowotne powoduje lipodemia?

Oprócz bólu i siniaków w zaawansowanej postaci może dojść do obrzęków, a nawet niewydolności układu limfatycznego.

Pacjentki zgłaszają się zwykle z powodów estetycznych, a dopiero w głębszym wywiadzie okazuje się, że dochodzą ból, siniaki i obrzęki. Zwłókniały, twardszy tłuszcz uciska pnie limfatyczne biegnące pionowo w kończynie. Gość, który operuje takie pacjentki, widzi różnicę gołym okiem. Zaznacza też, że w nasilonych przypadkach choroba może zaburzać chód i powodować odparzenia czy odciski.

— Ten tłuszcz jest inny. On inaczej wygląda. Pacjentki operuję, to widzę. On jest bardziej zwłókniały, trudniejszy do usunięcia, twardszy. Powoduje ucisk na naczynia limfatyczne, które mamy. To są pnie limfatyczne, pionowe w kończynie. Jeżeli ten tłuszcz patologiczny uciska na te naczynia, to może powodować obrzęk.

W jakim wieku zaczyna się lipodemia?

Zwykle pierwsze objawy lipedemy pojawiają się już w okresie dojrzewania, przed 20. rokiem życia, ale diagnozę kobiety dostają też po trzydziestce i czterdziestce.

Gość opowiada o paniach, które przychodzą ze zdjęciami „przed i po” i nie wiedzą, skąd nagle taka zmiana sylwetki. Mimo ćwiczeń i diety nie potrafią „tego zrzucić”. To zestawienie pokazuje, że choroba nie ma jednego scenariusza.

— Zazwyczaj one zaczynają się już często od okresu pokwitania, czyli powiedzmy jeszcze poniżej 20 roku życia. Ale zdarzało mi się, że pani po trzydziestce czy nawet po czterdziestce przychodziły i pokazywały mi zdjęcia. Wyglądam tak, jak wyglądam. Co to jest? Z czym to jest związane? Staram się ćwiczyć, utrzymuję dietę i nie jestem w stanie tego zrzucić.

Kobiety z lipodemią szukają winy w sobie

Wiele kobiet szuka winy w sobie, choć lipodemia jest chorobą, a nie skutkiem braku starań. Pacjentki obwiniają się za jednego hamburgera, za brak ruchu, za siedzenie w pracy czy złą jakość snu. Często zrzucają też problem na tarczycę, która faktycznie ma duże znaczenie, ale nie u wszystkich pań z zaburzeniami endokrynologicznymi rozwija się obrzęk tłuszczowy.

Czy lipodemia jest dziedziczna?

Ryzyko jest zwiększone, jeśli chorowała mama lub babcia, ale nie da się jednoznacznie powiedzieć, czy odziedziczymy chorobę. Pacjentki same często zauważają, że mama czy babcia miały podobną sylwetkę. Opowiada też o dwóch siostrach, z których jedna przyszła z problemem piersi, a druga z obrzękiem tłuszczowym. Choć były do siebie podobne z twarzy, ich budowa ciała była zupełnie inna.

Portret Korneliusza Wójcika – mężczyzna w czarnej koszuli na tle beżowych zasłon.

Dlaczego wiele kobiet z lipodemią nie trafia do lekarza?

Wiele kobiet słyszy, że „taka uroda, schudnij, idź na siłownię”, a wiedza o chorobie jest wciąż mała i krąży wokół niej dużo dezinformacji. Gość zaznacza, że do gabinetu zgłasza się tylko część kobiet z objawami. Wiele pozostałych nie rozpoznaje problemu medycznego.

Sam często widzi pacjentki, które przychodzą wyłącznie z powodów estetycznych i dopiero w rozmowie wychodzi ból, siniaki czy insulinooporność. Zdarza się, że jedne przychodzą z myślą o obrzęku limfatycznym, bo o tej chorobie gdzieś przeczytały, a o obrzęku tłuszczowym nigdy nie słyszały. W rozmowie pada taka wymiana zdań:

Jak rozpoznaje się lipodemię i czym różni się od cellulitu?

Diagnoza opiera się na badaniu fizykalnym i obrazie klinicznym. Cellulit wiąże się z nierównościami skóry, natomiast w lipodemii lekarz opisuje charakterystyczne „doliny i góry”, powstające wskutek rozpychania skóry przez zmienioną tkankę tłuszczową.

Gość najpierw pyta, czy tkanki bolą przy siedzeniu, potem ogląda skórę i dotyka ud, a następnie porównuje je z innymi częściami ciała. Na tej podstawie z dużym prawdopodobieństwem może stwierdzić chorobę.

— Jak myślimy o cellulicie, to myślimy o pewnych nierównościach. A tam są doliny i góry. Ten tłuszcz jak się chwyci, to widać jak on się rozpycha przez tą skórę.

Czym lipodemia różni się od otyłości?

W otyłości prostej tłuszcz jest „normalny” i wynika z nadmiaru energii, a w lipodemii widać dużą dysproporcję: uda są znacznie większe niż talia czy górna część ciała.

Pacjentka, która przychodzi z nadwagą i otyłością brzuszną, nie ma jeszcze lipodemii. Taka otyłość pojawia się najczęściej z diety albo z przyczyn endokrynologicznych, a sam tłuszcz nie ma skłonności do rozpychania skóry. W lipodemii jest inaczej, a pacjentki z prawidłową masą ciała mówią nawet, że ich uda wyglądają „jak bale”. Gość zaznacza też, że choroba może dotyczyć kobiet bez nadwagi.

Czym lipodemia różni się od obrzęku limfatycznego?

Obrzęk limfatyczny zwykle nie boli, zazwyczaj dotyczy jednej kończyny i często obejmuje stopę, a lipodemia boli, bywa obustronna i zwykle oszczędza stopy.

Pacjentki często zgłaszają się do lekarza przekonane, że „nogi im puchną”, bo o obrzęku limfatycznym gdzieś czytały. Nie słyszały natomiast o obrzęku tłuszczowym. Gość podkreśla, że w lipodemii objęta jest zwykle górna część kończyn dolnych, czasem ramiona, a stopy bywają oszczędzone. Jednostronny obrzęk tłuszczowy obserwował bardzo rzadko.

Jaką rolę odgrywają hormony i czy lipodemia może ujawnić się w menopauzie?

Hormony mają znaczenie, ale nie ma prostego wyjaśnienia. Lipodemia może pojawić się po ciąży i w menopauzie, a tłuszcz sam wpływa na ryzyko insulinooporności.

Gość zaznacza, że nie można wskazać jednego winowajcy, ani estrogenów, ani insuliny, ani hormonów tarczycy. Po ciąży może się pojawić niewydolność tarczycy, a insulinooporność tworzy z tłuszczem pewne „błędne koło”. Przyznaje, że lekarze nie wszystko jeszcze wiedzą.

— Trzeba pamiętać, że ten tłuszcz, nawet patologiczny, on jest aktywny hormonalnie i on też powoduje większe ryzyko insulinooporności pacjentek. Więc to jest wszystko takie błędne koło. Wiele rzeczy jeszcze nie wiemy i to nie wynika z tego, że jesteśmy nie wiem, w Polsce, w Niemczech niewykształceni, tylko po prostu nie wiemy jeszcze na ten temat. Trzeba to zbadać.

Czy można mieć lipodemię, będąc szczupłą?

Tak. Zdarzają się bardzo szczupłe pacjentki z szerokimi udami, które stosowały restrykcyjne diety i mimo to nie widzą efektów. Pacjentki mówią, że chudną „zewsząd, tylko nie stamtąd”. Wójcik zastrzega jednak, że bardzo rozbudowane mięśnie ud nie muszą oznaczać choroby.

— Czasem przychodzi bardzo szczupła pacjentka i ma szerokie uda. I to są te pacjentki, które zrobiły wszystko. Są na bardzo restrykcyjnych dietach, czasami wyniszczających.

Jak często występuje lipodemia i czy chorują na nią mężczyźni?

W Polsce nie ma dokładnych badań. W Niemczech szacuje się, że choruje około 5% populacji, a literatura podaje nawet do 12%. Mężczyźni chorują bardzo rzadko.

— W Niemczech szacowana jest na 5%. Literatura podaje nawet do 12% w niektórych populacjach. No to tak naprawdę jedna pani na 10. Nawet więcej 12% to jedna pani na 8 to bardzo dużo.

Co jest największym złem lipodemii i jaką dietę zaleca lekarz?

Według lekarza największym złem w przypadku lipodemii jest cukier. Zaleca dietę niskowęglowodanową lub ketogeniczną. Jego zdaniem ketogeniczna daje najlepsze efekty, ale nie jest dla każdego — może być wyniszczająca, stąd przed jej wdrożeniem należy wykonać badania. Dieta niskowęglowodanowa jest jego zdaniem nieco bezpieczniejsza.

— Oczywiście tu jest zalecana dieta niskowęglowodanowa i ketogenna. Dieta ketogenna daje najlepsze efekty, ale potrafi być wyniszczająca. Nie jest dla każdego. Niskowęglowodanowa jest troszkę bezpieczniejsza. Oczywiście ta

Czy dieta i ćwiczenia mogą wyleczyć lipodemię?

Nie. Lipodemia jest chorobą przewlekłą, ale dieta i aktywność mają duże znaczenie jako profilaktyka dalszego rozrostu tłuszczu. Gość mówi wprost, że nie pozbędziemy się choroby całkowicie, ale podkreśla, że działania te są bardzo ważne. Tłuszcz dużo łatwiej się rozrasta, niż później się go wycofuje, nawet przy restrykcyjnej diecie i kompresjoterapii. Zdarzają się pacjentki, którym uda się wycofać zmiany w dużym stopniu, ale to bardzo zmienne i nie dotyczy każdej.

Do jakiego lekarza iść, jeśli podejrzewam lipodemię?

Do lekarza, który zajmuje się lipodemią. W praktyce jednak pacjentki trafiają do różnych specjalistów, w zależności od tego, co im najbardziej przeszkadza. Gość mówi, że do niego zgłaszają się panie, którym przeszkadza wygląd ud. Do internisty trafiają te z bólem lub insulinoopornością, do obesitologa i dietetyka kobiety walczące z otyłością. W efekcie nie ma jednej ścieżki, a część dolegliwości pacjentki zrzucają na wagę albo obcisłe spodnie.

Po co jest kompresjoterapia i pończochy uciskowe?

Kompresja działa jak nacisk z zewnątrz, który przeciwdziała siłom rozpychającego skórę tłuszczu. Dzięki niej skóra jest gładsza, grubsza i zdrowsza, a zabezpieczona w ten sposób lepiej obkurcza się po zabiegu, co daje lepszy efekt.

Gość porównuje działanie tłuszczu do powietrza w balonie, który rozciąga skórę. Pończochy uciskowe mają temu przeciwdziałać, a skóra, która bardzo cierpi z powodu obrzęku tłuszczowego, staje się mniej cienka i nierówna. W skórze są też zakończenia nerwowe, które podrażnia rozpychający je tłuszcz. Kompresję trzeba nosić także po zabiegu, a gość żartobliwie radzi, by się z nią „zaprzyjaźnić”. Mechanizm opisuje tak:

— Bo co ten tłuszcz robi? On rozpycha skórę i powoduje nierówności. Stosując nacisk z zewnątrz, czyli tą kompresję, przeciwdziałamy tym siłom, które tłuszcz powoduje, tym naciskom, który ten tłuszcz rozpycha skórę.

Jakie zabiegi chirurgiczne stosuje się w lipodemii?

Stosuje się liposukcję albo liposukcję z wycięciem nadmiaru skóry. Wybór zależy od tego, w jakiej kondycji jest skóra po przygotowaniu pacjentki.

Gość opisuje, że po etapie przygotowań kwalifikuje pacjentkę do jednej z dwóch opcji. Czasem skóra jest w tak dobrej kondycji, że wystarczy liposukcja wspomagana różnymi metodami obkurczania skóry, między innymi argonem. Innym razem, gdy skóra po zabiegu znów „wisi”, decyduje się na jej wycięcie. Podkreśla, że chirurgia jest ostatnim etapem całej drogi leczenia.

Dlaczego liposukcję i wycięcie skóry robi się osobno?

Zrobienie obu zabiegów naraz zwiększa ryzyko rozejścia się rany. Patologiczny tłuszcz ma inne siły i rozciąga ranę.

Pacjentki bywają na lekarza złe, bo chciałyby mieć wszystko od razu. Gość tłumaczy, że takie podejście byłoby ryzykowne, ponieważ rany w lipodemii goją się dosyć długo, a skóra została już naruszona przez chorobę. Dlatego często dzieli zabiegi na dwa etapy: najpierw usuwa tłuszcz, a potem skórę. Pozwala to zmniejszyć ryzyko zaburzeń gojenia. O powodzie mówi tak:

Dlaczego przygotowanie do zabiegu trwa nawet rok?

Dieta i kompresja przed operacją zmniejszają ryzyko powikłań i nierówności oraz sprawiają, że efekt zabiegu jest trwalszy i bezpieczniejszy.

Gość mówi, że nie wpisuje na zabieg pacjentki, która nie wdrożyła diety i kompresji, choć część z nich jest tym zdziwiona i sfrustrowana. Operacja bez przygotowania oznacza większe ryzyko powikłań i mniejsze prawdopodobieństwo, że pacjentka będzie zadowolona z efektu. U pacjentki, która dopiero dowiedziała się o chorobie, przygotowanie do operacji może potrwać nawet rok. Czas zależy jednak od postępów leczenia i indywidualnej sytuacji. Po tym czasie skóra jest gładsza, obwód mniejszy o kilka centymetrów, a sam zabieg krótszy.

Czy głodówka przed operacją to dobry pomysł?

Nie. Lekarz jest przeciwnikiem głodówek, bo mogą osłabić organizm i utrudnić gojenie. Zdarza się, że pacjentki w przygotowaniach przesadzają i stosują bardzo restrykcyjne diety. Gość zleca wtedy badania, na przykład poziomu albumin i białka całkowitego, bo zbyt szybka utrata wagi niepokoi go ze względu na gojenie po zabiegu. Opowiada o pacjentce, która schudła, ale straciła przy tym połowę włosów. Wniosek jest prosty: wszystko trzeba robić „z głową”.

Czy po leczeniu lipodemii nie zostanie ślad?

Nie. Choroba zostaje, ale leczenie może poprawić komfort życia i samopoczucie oraz zmniejszyć objawy i ryzyko progresji. Lekarz nie daje gwarancji trwałego wyleczenia.

Efekt zabiegu jest widoczny gołym okiem, ale zależy od stanu wyjściowego, zaawansowania choroby, dyscypliny pacjentki i rekonwalescencji. Gość zaznacza, że nadal mogą pozostać nierówności, czyli „góry i doliny”.

— Ta choroba zostaje z nami. Możemy naprawdę poprawić jakość, komfort życia, samopoczucie pacjentki, zmniejszyć objawy chorobowe, zmniejszyć możliwość progresji choroby, ale czy ja jestem w stanie wyleczyć pacjentkę trwale i zagwarantować, że to nie nawróci? Nie. I nie dam takiej gwarancji.

Co dzieje się po zabiegu przez kolejne lata?

Efekty można utrzymać, jeśli nadal stosuje się dietę i kompresję, choć mniej restrykcyjnie. U części pacjentek choroba postępuje mimo dyscypliny. Gość podkreśla, że wiele zależy od zaangażowania pacjentki i nasilenia choroby. Mówi też, że nie wolno wrzucać wszystkich do jednego worka: są kobiety, które robią wszystko, jak należy, a choroba mimo to postępuje. Opowiada o pacjentkach, które wracały po pięciu latach z informacją, że znowu „troszkę narosło”. W takich przypadkach widzi, że część przebiegu jest niezależna od nich.

— Jeżeli wykonaliśmy zabieg i chcemy utrzymać te efekty, które mamy, trzeba stosować nadal dietę i kompresjoterapię. I to pomoże. Może mniej restrykcyjnie niż wcześniej, ale nadal my się nie uwolniliśmy od tej choroby.

Jak wyglądają blizny po zabiegach i jak o nie dbać?

Blizna zostaje zawsze. Może być szeroka lub twarda, dlatego ważne są masaże, plastry silikonowe, kompresja i fizjoterapia, a o jej wyglądzie decyduje też genetyka.

Gość tłumaczy, że blizny zależą od wielu czynników: szycia chirurgicznego, braku zaburzeń gojenia i indywidualnej genetyki. Są pacjenci z bliznami praktycznie niewidocznymi, ale u innych mimo prawidłowego gojenia są one dobrze widoczne. Blizny można masować po miesiącu, stosować plastry silikonowe, a w razie potrzeby także lasery. Ewentualne poprawki bywają ryzykowne, bo kolejny zabieg może otworzyć ranę.

— Blizny potrafią się poszerzać, potrafią być przerosłe. Keloidów nie spotkałem, czyli bliznowców, ale twarde blizny. Ważna jest fizjoterapia po zabiegu, noszenie kompresji, masaże limfatyczne, fizjoterapia. Więc to jest bardzo ważne.

Jakich efektów mogą oczekiwać pacjentki?

Realistycznych. Lekarz zrobi to, co w jego mocy, ale pewnych rzeczy nie przeskoczy, a pacjentki powinny znać ograniczenia, ryzyko nierówności i możliwe powikłania.

Gość mówi, że należy do lekarzy, którzy starają się mówić o wszystkim. Zdarza się, że pacjentki przychodzą ze zdjęciami wymarzonych sylwetek, a on od razu tłumaczy, że takiego efektu nie osiągnie. Przypomina też, że każdy zabieg w znieczuleniu ogólnym wiąże się z ryzykiem, więc nie wolno go bagatelizować. Najważniejsze jest odpowiednie przygotowanie.

Dlaczego przed zabiegiem trzeba rzucić palenie?

Palenie w tym okresie ogranicza zdolność gojenia nawet do 50%. Lekarz prosi o rezygnację z papierosów na 4 tygodnie przed zabiegiem i 4 tygodnie po nim.

Gość nie operuje pacjentów, którzy palą, w przypadku zabiegów planowych. Prosi nawet o podpisanie zobowiązania, że pacjent nie będzie palić. Wyjaśnia, że nie chce podejmować się zabiegu z takim ryzykiem i obniżoną zdolnością gojenia. To jeden z elementów przygotowania, który ma zmniejszyć możliwe powikłania do minimum.

— Zawsze proszę, by rzucić palenie 4 tygodnie przed i 4 tygodnie po. Nie może pani palić, nawet proszę, żeby mi tam podpisała czy podpisał pacjent, że się do tego zobowiązuje z tego względu, że palenie w tym okresie ogranicza zdolność gojenia nawet do 50%.

Jakie powikłania występują najczęściej po zabiegach przy lipodemii?

Najczęściej są to nierówności skóry, a najbardziej niepokojące jest rozejście się ran, które mogą goić się miesiąc lub dłużej.

Gość zaznacza, że nierówności nie wynikają z błędu w sztuce, tylko z warunków anatomicznych i skóry rozciągniętej przez tłuszcz. Rozejście się ran „spędza mu sen z powiek”, bo zdarza się częściej niż przy innych zabiegach. Pacjentka musi wtedy długo leczyć ranę opatrunkami, a na końcu zostaje szersza blizna. O tym powikłaniu mówi:

— Kolejnym powikłaniem, które spędza mi sen z powiek, to jest rozejście się ran. Zdarza się to wbrew pozorom częściej niż w innych zabiegach. Te rany się goją. Czasami trwa to długo — miesiąc? Tak, nawet czasami dłużej. Pacjentka przychodzi, robimy leczenie, leczymy opatrunkami. To trwa. Tak. No i później zostaje oczywiście blizna, która jest szersza.

Jakie mity o lipodemii krążą w sieci?

Samo schudnięcie nie rozwiązuje problemu. Mitem jest też przekonanie, że osoby z lipodemią po prostu o siebie nie dbają, bo mamy tu do czynienia z problemem medycznym. To największa „bujda” na temat lipodemii, która krąży w internecie. Gość zwraca uwagę, że często nie dostrzegamy w tym problemu medycznego. Jednocześnie uczciwie zaznacza, że są i osoby, które własne zaniedbania tłumaczą chorobą, dlatego trzeba patrzeć na sprawę z dwóch stron.

Jak presja wyglądu wpływa na kobiety z lipodemią?

Silna presja i nierealistyczne oczekiwania, napędzane przez media społecznościowe, mogą pogłębiać cierpienie. Lekarz przypomina, że jesteśmy więcej warci, niż widzimy w lustrze. Wiele osób myśli, że zmiana ciała odmieni ich życie. Z jednej strony uważa, że jeśli problem istnieje, warto coś z nim zrobić, bo liczy się komfort. Z drugiej zaznacza, że trzeba to robić z głową, a oczekiwania społeczne są dziś silniejsze niż pięć lat temu.

— Zawsze jesteśmy więcej warci, niż widzimy w lustrze. Żyjemy w dobie Instagrama, Photoshopa, wszystkiego. Mamy bardzo wygórowane oczekiwania co do naszego wyglądu. Czasami nierealistyczne. Czasami myślimy, że zmiana odmieni nasze życie.

Posłuchaj podcastu o lipodemii

Lipodemia to przewlekła choroba, a nie „taka uroda”. Nie da się jej całkowicie wyleczyć, ale dieta, kompresjoterapia i dobrze przygotowane leczenie mogą poprawić komfort życia, zmniejszyć objawy i spowolnić jej postęp.

Najważniejsze przesłanie rozmowy jest proste: jeśli mimo starań uda nie chudną, a ciało boli i łatwo się siniaczy, warto poszukać pomocy zamiast obwiniać siebie. W pełnej rozmowie Korneliusz Wójcik dodaje to, czego nie odda żaden tekst: ton lekarza, który mówi o ryzyku bez straszenia, historie konkretnych pacjentek i szczere „nie wiemy jeszcze” tam, gdzie wiedzy brakuje.

Posłuchaj pełnego odcinka podcastu Well Be Stories i sprawdź, jak wygląda lipodemia w całej jej złożoności. A może to właśnie ta rozmowa pomoże komuś, kogo znasz, nazwać problem, z którym od lat mierzy się w milczeniu?

 

Youtube: 44MpmGmvCD0

Powiązane artykuły




Zostaw komentarz




Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Najnowsze video




Polecane