Kobiece libido – dlaczego się zmienia? Rozmowa z seksuolożką Anną Golan

W Podcast, Podcasty, Psyche, WellBeStories
25/09/2026
Monika Zalewska-Biełło
12Odsłon
0 komentarzy

Czy to normalne, że ochota na seks raz jest większa, raz mniejsza? Skąd bierze się poczucie, że „ze mną jest coś nie tak”, kiedy porównujemy swoje libido do partnera, koleżanki albo do tego, co widzimy w filmach? Kiedy spadek pożądania jest naturalny, a kiedy warto poszukać jego przyczyny?

O tym, jak działa kobiece libido, dlaczego nie zawsze pojawia się spontanicznie i co może wpływać na ochotę na seks, w najnowszym odcinku Well Be Stories Alicja Sękowska rozmawia z Anną Golan – psychologiem, psychotraumatologiem i seksuologiem klinicznym.

O czym jest podcast?

Rozmowa Alicji z Anną Golan, która na co dzień pracuje z osobami i parami mierzącym się z trudnościami w sferze intymności, porządkuje temat często owiany milczeniem, wstydem i mitami. W podcaście pojawiają się wątki, które dotyczą właściwie każdej kobiety na którymś etapie życia: wpływ antykoncepcji i chorób przewlekłych na ochotę na seks, różnica między pożądaniem spontanicznym a pożądaniem, które pojawia się w odpowiedzi na bliskość i pobudzenie, menopauza, macierzyństwo i zmęczenie, a także to, co najbardziej gasi namiętność w długoletnich związkach — i co pomaga ją odzyskać. Anna Golan obala też popularne mity seksuologiczne, które wciąż krążą w rozmowach o kobiecej i męskiej seksualności.

Czy libido musi być cały czas wysokie?

Wielu osobom wydaje się, że libido to coś stałego — cecha, którą się albo ma, albo nie. Tymczasem, jak tłumaczy Anna Golan, ochota na seks podlega naturalnym wahaniom, tak samo jak nastrój czy poziom energii. Wpływają na nią cykl miesięczny, aktualne wyzwania życiowe i to, co dzieje się wokół nas. Te wahania dotyczą zarówno kobiet, jak i mężczyzn, i same w sobie nie są sygnałem, że w związku dzieje się coś złego.

– Jak sobie pomyślisz o swoim życiu czy o doświadczeniach znajomych kobiet, no to prawdopodobnie każda miała taki czas. On nie musiał trwać długo. Może to były dni, tygodnie, kiedy to zainteresowanie seksem było mniejsze. I to jest całkowicie naturalne. To znaczy my nie jesteśmy w ogóle przez całe życie, przez całą dobę, przez cały cykl miesięczny takie same.

Kiedy spadek libido powinien niepokoić?

Skoro wahania są naturalne, jak odróżnić przejściowy spadek ochoty od czegoś, co wymaga uwagi? Anna Golan wskazuje jasne kryterium: liczy się subiektywne odczucie osoby, a nie jakaś zewnętrzna norma. Jeśli ktoś przez jakiś czas mniej interesuje się seksem i czuje się z tym dobrze, nie ma powodu, by to „leczyć”. Sytuacja zmienia się, gdy pojawia się cierpienie, dyskomfort albo trudności w relacji.

— Jeżeli ktoś się zgłasza już do nas do seksuologów, no to w takiej sytuacji, kiedy odczuwa to takie subiektywne jakieś poczucie dyskomfortu, cierpienia z tego powodu, kiedy może doświadcza jakichś takich trudności w relacji, albo ma takie poczucie, że no przecież pamiętam, że to było takie fajne, przyjemne. Dlaczego teraz nie mogę tego w ten sposób przeżywać?

Ta sama zasada — czy dana osoba cierpi z powodu braku potrzeb seksualnych, czy czuje się z tym dobrze — pojawia się w rozmowie później także przy temacie aseksualności, którą Anna Golan opisuje jako sytuację, gdy ktoś nigdy nie odczuwał potrzeb seksualnych i przeżywa bliskość w inny sposób.

Co najczęściej obniża kobiece libido?

W gabinecie seksuologicznym diagnoza obejmuje trzy obszary: biologię, psychikę i relacje. Jeśli chodzi o czynniki zdrowotne, Anna Golan wymienia choroby przewlekłe związane z bólem, choroby reumatoidalne, niedokrwistość czy choroby tarczycy. Duże znaczenie mają też przyjmowane leki — pacjentki często zgłaszają, że to właśnie antykoncepcja hormonalna osłabia ich zainteresowanie seksem. Nie bez wpływu pozostają również stany lękowe, depresyjne i leki psychiatryczne, a także codzienny styl życia: sen, dieta i aktywność fizyczna.

— Bardzo często jakby ktoś nie zdaje sobie sprawy, że dany problem może u niego wpływać na sytuację seksualną. Bardzo często leki.

Anna Golan zaznacza przy tym, że im jesteśmy starsi, tym większe znaczenie ma styl życia — dwudziestolatka po nieprzespanej nocy odczuje to inaczej niż osoba czterdziesto- czy pięćdziesięcioletnia.

Dlaczego mit „spontanicznego” pożądania szkodzi kobietom?

Jeden z ważniejszych wątków rozmowy dotyczy dwóch dróg prowadzących do podniecenia: spontanicznej i reaktywnej. Ta pierwsza, często kojarzona z męską seksualnością i utrwalana przez filmy, polega na tym, że pożądanie pojawia się jako pierwsze, niemal znikąd. Druga — częściej doświadczana przez kobiety w stabilnych związkach — zakłada, że to najpierw pojawia się bliskość, dotyk i rozmowa, a dopiero potem, stopniowo, podniecenie. Problem zaczyna się, gdy partner oczekuje od kobiety gotowości „od razu”, tak jak w filmach.

— Nie możemy też oczekiwać, że to pożądanie będzie właśnie zawsze takie stałe i niezmienne. W miarę jak my jesteśmy w takiej stałej, bezpiecznej relacji, no to częściej wchodzimy w taki model gdzieś przeżywania tego pożądania, że ono jakby nie pojawia się jako pierwsze. Tylko my jesteśmy ze sobą blisko. Przytulamy się, rozmawiamy. Jest dotyk. Jakoś robi się przyjemnie. Stopniowo się pojawia podniecenie, pożądanie i wchodzimy w sytuację seksualną. I to jest absolutnie ok.

Anna Golan podkreśla, że porównywanie się do partnerów z przeszłości czy do koleżanek tylko pogłębia poczucie, że „coś jest ze mną nie tak” — a to, że potrzebujemy dłuższej gry wstępnej, nie oznacza niczego złego.

Jak menopauza i macierzyństwo wpływają na pożądanie?

Zmiany hormonalne w trakcie menopauzy mogą naturalnie zmniejszać potrzeby seksualne — Anna Golan zachęca, by w takiej sytuacji skonsultować się z ginekologiem, zrobić badania i rozważyć hormonalną terapię zastępczą, jeśli objawy są uciążliwe. Spadek poziomu estrogenów wpływa też na nawilżenie błony śluzowej, co może powodować dyskomfort podczas stosunku — jak podkreśla Anna Golan, warto wtedy skonsultować się z lekarzem, bo istnieją sposoby, by sobie z nim poradzić.

Podobnie naturalny bywa spadek libido po porodzie. Ciąża, poród, karmienie i kompletna zmiana rytmu dobowego to ogromne obciążenie dla organizmu, które w naturalny sposób odsuwa potrzeby seksualne na dalszy plan.

— To zmniejszenie potrzeb po urodzeniu dziecka może być całkowicie naturalne. I jakby niekoniecznie jakoś trzeba z tym walczyć. Można to przyjąć jako taki stan naturalny. Jeżeli partnerzy chcą coś zrobić, żeby znaleźć przestrzeń na tą bliskość i jednak cieszyć się też zbliżeniami, no to muszą przede wszystkim zabezpieczyć te podstawowe potrzeby. No bo potrzeba odpoczynku, wyspania się jest absolutnie podstawowa i ona będzie przed potrzebą seksualną.

Co gasi namiętność w długoletnim związku — i co pomaga ją odzyskać?

Kiedy para zna się „jak łyse konie”, a iskry z początku znajomości już nie ma, warto przyjrzeć się temu, co dzieje się w relacji. Anna Golan zwraca uwagę na zjawisko nadmiernej „swojskości” — sytuację, w której partnerzy tak bardzo się do siebie przyzwyczajają, że przestają widzieć się jako osobne, atrakcyjne dla siebie osoby. Podobnie działa „zlewanie się w jedno” — całkowita rezygnacja z własnej odrębności na rzecz bycia parą, która wszystko robi razem.

— No, mam na myśli to, że jakoś zakładamy, że to już jest takie wszystko pewne, to już takie będzie do końca życia. Jeżeli ta bliskość, swojskość sprawia, że my przestajemy trochę patrzeć tak na siebie z boku, że to przecież jest jakby druga osoba, dla której ja chcę być interesująca, interesująca, atrakcyjna, atrakcyjny, no to to może działać niekorzystnie.

Lekarstwem na to, jak podkreśla Anna Golan, jest pielęgnowanie własnej odrębności — pasji, znajomych, aktywności tylko dla siebie — bo właśnie odrębność i różnica między partnerami mogą pomagać zachować wzajemne zainteresowanie i pożądanie. Przywołuje przykład kobiety, która po latach spędzonych w domu z dzieckiem zaczyna inwestować w siebie, np. zapisując się na taniec — i dzięki temu na nowo odkrywa swoje ciało i pewność siebie.

Jak rozmawiać z partnerem o niskim libido?

Rozmowa o spadku ochoty na seks bywa trudna, bo łatwo ją odebrać jako odrzucenie. Anna Golan radzi, by mówić wprost o swoich obserwacjach, bez oskarżeń i domysłów, oraz jasno powiedzieć, że spadek potrzeb seksualnych nie musi oznaczać braku atrakcyjności partnera, uczuć czy zainteresowania nim.

— Myślę sobie, że warto po prostu powiedzieć, że obserwuję coś takiego, że obserwuję, że jakoś nie wiem, mniej o tym myślę, mniej fantazjuję. I pewnie warto porozmawiać o tym, czy my coś możemy z tym zrobić, czy w ogóle potrzebujemy coś z tym robić.

Dotyczy to obu stron związku — reakcja „to ja ci się już nie podobam” może pojawić się zarówno wtedy, gdy to kobieta, jak i gdy to mężczyzna odmawia zbliżenia. Kluczowe jest jasne zakomunikowanie, że nie chodzi o brak zainteresowania partnerem, tylko o ogólny spadek potrzeb.

Stres, zmęczenie po porodzie i najczęstsze mity o seksualności

Rozmowa dotyka też wpływu długotrwałego stresu, który zazwyczaj działa na libido niekorzystnie, choć reakcje poszczególnych osób mogą się różnić — Anna Golan zaznacza, że są też osoby, dla których seks bywa sposobem na rozładowanie napięcia, choć jej zdaniem jest ich zdecydowanie mniej.

Osobny wątek to sytuacja rodziców małych dzieci, którzy marzą raczej o przespanej nocy niż o zbliżeniu — co, jak podkreśla Anna Golan, jest całkowicie naturalne i nie powinno wywoływać poczucia winy. Zwraca też uwagę na coś, co widzi w gabinecie coraz częściej: pary, które tak bardzo koncentrują się na potrzebach dziecka, że związek przestaje funkcjonować jako osobna relacja — partnerzy latami nie spędzają razem czasu bez dzieci, a jednocześnie czują wyrzuty sumienia na samą myśl o zostawieniu ich z opiekunką czy o wspólnym wyjeździe we dwoje.

Anna Golan wspomina też krótko o gadżetach erotycznych — jej zdaniem same w sobie nie są rozwiązaniem braku pożądania, ale mogą urozmaicić seks, pomóc w poznawaniu własnego ciała i bywają chętnie wykorzystywane przez pary.

Na koniec Anna Golan obala dwa mity, z którymi wciąż najczęściej spotyka się w gabinecie: przekonanie o „wyższości” orgazmu pochwowego nad łechtaczkowym oraz mit, że mężczyzna powinien mieć ochotę na seks zawsze, gdy nadarza się okazja.

— Wiele osób uważa, że mężczyzna właściwie powinien mieć zawsze ochotę na seks, jak jest ku temu okazja i zawsze albo prawie zawsze być w stanie odbyć ten stosunek. Natomiast obecnie w gabinetach seksuologicznych mamy prawie tyle samo mężczyzn, co kobiet, którzy mają obniżone potrzeby seksualne.

Posłuchaj podcastu Well Be Stories

Z rozmowy Anny Golan i Alicji Sękowskiej wyłania się jasny przekaz: kobiece libido nie jest stałą wartością, którą trzeba utrzymywać na jednym poziomie za wszelką cenę — to żywy, zmienny element życia, który reaguje na zdrowie, hormony, etap życia i jakość relacji. Zamiast porównywać się do norm czy do tego, „jak powinno być”, warto zapytać siebie, czy to, co czujemy, sprawia nam dyskomfort, czy po prostu jest naszym aktualnym stanem.

W pełnym odcinku podcastu znajdziesz jeszcze więcej — m.in. o roli gadżetów erotycznych w odzyskiwaniu bliskości, o tym, jak wygląda praca seksuologiczna z parami i pojedynczymi osobami, oraz o niuansach, które trudno oddać w tekście. Posłuchaj pełnego odcinka Well Be Stories i sprawdź, jak temat kobiecego libido brzmi w całej swojej złożoności. Bo może to nie libido wymaga naprawy — tylko nasze wyobrażenia o tym, jakie powinno być?

O Well Be Stories

Masz ochotę na więcej inspirujących rozmów? Poznaj podcast Well Be Stories. Rozmawiamy o tym, jak dbać o ciało i umysł, pielęgnować relacje, radzić sobie z trudnymi emocjami i uczyć się sztuki odpuszczania. Znajdziesz tu tematy self-care, intuicyjnego podejścia do diety, sposobów na lęk i wypalenie oraz inspiracje do budowania zdrowych nawyków. Ten podcast jest dla każdego, kto szuka równowagi i chce żyć świadomie w zgodzie ze sobą.